HCDC tập huấn dinh dưỡng lâm sàng: Đổi mới cách chăm sóc người bệnh phẫu thuật tiêu hóa

Chiều 17/6/2026, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật Thành phố Hồ Chí Minh (HCDC) tổ chức lớp tập huấn Dinh dưỡng lâm sàng quý II năm 2026 với chủ đề “Dinh dưỡng chu phẫu đường tiêu hóa – Chia sẻ ca lâm sàng”, với mục tiêu cập nhật kiến thức và kinh nghiệm thực hành nhằm nâng cao hiệu quả chăm sóc dinh dưỡng cho người bệnh phẫu thuật đường tiêu hóa.

Ảnh: BS.CKII. Đinh Ngọc Diệp - Trưởng khoa Dinh dưỡng, Bệnh viện Bình Dân trình bày tại lớp tập huấn.

Báo cáo viên của lớp tập huấn là BS.CKII. Đinh Ngọc Diệp - Trưởng khoa Dinh dưỡng, Bệnh viện Bình Dân. Lớp học có khoảng 60 cán bộ y tế và hơn 100 cán bộ y tế tham dự trực tuyến tại 29 điểm cầu trên địa bàn Thành phố.

Mở đầu chương trình, bác sĩ đã nhấn mạnh vai trò của dinh dưỡng chu phẫu – tức chăm sóc dinh dưỡng xuyên suốt từ trước, trong đến sau phẫu thuật, như một trụ cột điều trị song song với phẫu thuật, giúp giảm biến chứng và cải thiện kết quả điều trị cho người bệnh.

Các dữ liệu nghiên cứu trong nước được trình bày tại buổi tập huấn cũng cho thấy suy dinh dưỡng vẫn là vấn đề đáng quan tâm trong thực hành ngoại khoa. Vì vậy, cần tăng cường sàng lọc và đánh giá dinh dưỡng toàn diện ngay từ sớm để xây dựng kế hoạch can thiệp phù hợp, đặc biệt với những người bệnh có suy dinh dưỡng nặng trước khi phẫu thuật.

Đáng chú ý, lớp tập huấn đã dành nhiều thời gian phân tích sâu về tiếp cận phục hồi sớm sau phẫu thuật (ERAS), một xu hướng đang được áp dụng rộng rãi trong ngoại khoa hiện đại. Theo đó, người bệnh không cần nhịn ăn kéo dài không cần thiết, và các biện pháp chăm sóc trước – trong – sau phẫu thuật được tối ưu hóa đồng bộ, giúp cơ thể phục hồi nhanh hơn và duy trì thể trạng tốt hơn trong suốt quá trình điều trị.

Lớp tập huấn cũng cập nhật các nguyên tắc về đường nuôi dưỡng, trong đó ưu tiên sử dụng đường tiêu hóa khi người bệnh còn khả năng dung nạp và triển khai dinh dưỡng đường miệng sớm nếu không có chống chỉ định. Đối với các trường hợp không đáp ứng đủ nhu cầu dinh dưỡng, có thể nuôi dưỡng qua ống thông hoặc dinh dưỡng tĩnh mạch phù hợp. Đồng thời, việc nhận diện nguy cơ hội chứng nuôi ăn lại và theo dõi sát các chỉ số điện giải cũng được lưu ý nhằm bảo đảm an toàn cho người bệnh.

Phần chia sẻ ca lâm sàng thực tế minh họa sinh động cách vận dụng các nguyên tắc trên vào điều trị: đánh giá sớm nguy cơ dinh dưỡng, xây dựng phác đồ nuôi dưỡng phù hợp và phối hợp linh hoạt giữa dinh dưỡng tiêu hóa và tĩnh mạch, từ đó cho thấy vai trò thiết thực của dinh dưỡng lâm sàng trong phục hồi sau phẫu thuật.

Theo kế hoạch, HCDC sẽ duy trì tổ chức mỗi quý một lớp tập huấn dinh dưỡng lâm sàng, nhằm cập nhật kiến thức thường xuyên cho cán bộ y tế toàn mạng lưới. Đây là bước đi thực tiễn để các bệnh viện tiến tới chuẩn hóa quy trình sàng lọc, đánh giá và can thiệp dinh dưỡng cho người bệnh nội trú lẫn ngoại trú theo quy định của Bộ Y tế, góp phần nâng cao chất lượng điều trị và đẩy nhanh phục hồi toàn diện.

Thái Minh, Diệu Hương – Trung tâm Kiểm soát Bệnh tật thành phố Hồ Chí Minh