“Lá chắn kép” phòng bệnh sốt xuất huyết Dengue

Bệnh sốt xuất huyết Dengue được Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) xếp vào nhóm 10 mối đe dọa sức khỏe cộng đồng hàng đầu. Để phòng chống hiệu quả dịch bệnh này, việc thiết lập “lá chắn kép” đang trở thành giải pháp phòng vệ chủ động, giúp giảm nguy cơ lây nhiễm từ bên ngoài và tăng cường sức đề kháng từ bên trong cơ thể.

Lá chắn thứ nhất: Kiểm soát muỗi, diệt lăng quăng và phòng muỗi chích

Muỗi vằn là trung gian truyền vi rút Dengue gây bệnh sốt xuất huyết từ người bệnh sang người lành. Do đó, việc kiểm soát muỗi truyền bệnh là lá chắn quan trọng từ bên ngoài, giúp giảm nguy cơ lây truyền và giữ vai trò nền tảng trong phòng, chống  sốt xuất huyết.

Mỗi gia đình hãy dành 10-15 phút mỗi tuần để diệt lăng quăng và loại bỏ nơi muỗi có thể sinh sản, đặc biệt là sau những ngày trời mưa: thả cá vào dụng cụ chứa nước lớn; chà rửa dụng cụ chứa nước vừa và nhỏ; thay nước bình hoa; lật úp các dụng cụ không chứa nước; thu gom, loại bỏ các vật phế thải và vật dụng có thể đọng nước; đậy kín tất cả dụng cụ chứa nước đang sử dụng để muỗi không có nơi đẻ trứng.

Bên cạnh đó, cần chủ động phòng muỗi chích bằng cách mặc quần áo dài, ngủ mùng kể cả ban ngày và sử dụng các biện pháp xua muỗi phù hợp.

Lá chắn thứ hai: Tiêm vắc xin phòng bệnh sốt xuất huyết Dengue

Vắc xin phòng bệnh sốt xuất huyết được Cục Quản lý Dược, Bộ Y tế cấp phép lưu hành tại Việt Nam từ tháng 5/2024. Vắc xin được chỉ định tiêm 2 liều, cách nhau 3 tháng, cho trẻ từ 4 tuổi và người lớn, kể cả người đã từng mắc bệnh.

Tiêm vắc xin phòng  sốt xuất huyết sẽ tạo một lớp lá chắn bảo vệ cơ thể từ bên trong bằng việc kích thích hệ thống miễn dịch tạo kháng thể chống lại vi rút Dengue. Tuy vắc xin không thể bảo vệ tuyệt đối, người đã tiêm vẫn có thể mắc bệnh nhưng vắc xin có thể giúp giảm nguy cơ bệnh diễn tiến nặng phải nhập viện. Theo nghiên cứu được công bố trên tạp chí khoa học The Lancet Global Health, vắc xin giúp giảm nguy cơ nhập viện do sốt xuất huyết lên tới 84,1%. 

Tiêm vắc xin là một phần trong chiến lược phòng, chống bệnh sốt xuất huyết toàn diện, trong đó kiểm soát muỗi truyền bệnh là yếu tố then chốt. Hơn nữa, muỗi vằn còn có thể truyền vi rút gây bệnh Chikungunya và Zika. Vì vậy, kiểm soát muỗi không chỉ giúp phòng sốt xuất huyết mà còn góp phần phòng nhiều bệnh do muỗi truyền khác. 

Để bảo vệ sức khỏe bản thân, gia đình và cộng đồng, hãy chủ động xây dựng “lá chắn kép” ngay từ hôm nay: kiểm soát muỗi, diệt lăng quăng, phòng muỗi chích để ngăn nguy cơ từ bên ngoài và tiêm vắc xin để tăng cường bảo vệ từ bên trong.

Tài liệu tham khảo:

1. Trung tâm Truyền thông giáo dục sức khỏe Trung Ương. Các biện pháp phòng bệnh sốt xuất huyết: https://t5g.org.vn/cac-bien-phap-phong-benh-sot-xuat-huyet 

2. Tổ chức Y tế thế giới. Vaccines and immunization: Dengue  https://www.who.int/news-room/questions-and-answers/item/dengue-vaccines 

3. Tạp chí Sức khỏe Toàn cầu Lancet Global Health: Long-term efficacy and safety of a tetravalent dengue vaccine. https://www.thelancet.com/journals/langlo/article/PIIS2214-109X(23)00522-3/fulltext 

Diệu Hương - Trung tâm Kiểm soát bệnh tật Thành phố Hồ Chí Minh