HCDC hướng dẫn chăm sóc sức khỏe tâm thần cho người cao tuổi

Sáng ngày 17/7/2026, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật Thành phố Hồ Chí Minh (HCDC) đã tổ chức buổi sinh hoạt Câu lạc bộ Dinh dưỡng – Bệnh không lây nhiễm với chủ đề “Chăm sóc sức khỏe tâm thần ở người cao tuổi”, thu hút đông đảo người dân, hội viên câu lạc bộ cùng cán bộ y tế trên địa bàn thành phố tham dự trực tiếp lẫn trực tuyến.

Ảnh: BS. Ngô Thị Thanh Trúc – Phó trưởng khoa Dinh dưỡng – Phòng chống bệnh không lây nhiễm –HCDC chia sẻ tại buổi sinh hoạt

Tại buổi sinh hoạt, BS. Ngô Thị Thanh Trúc – Phó trưởng khoa Dinh dưỡng – Phòng chống bệnh không lây nhiễm (HCDC) cho biết sức khỏe tâm thần là trạng thái thoải mái giúp mỗi người có thể vượt qua những áp lực và lo toan trong cuộc sống, từ đó sống có ích cho gia đình và cộng đồng. Theo ước tính Gánh nặng bệnh tật toàn cầu năm 2021, có khoảng 14,1% người từ 70 tuổi trở lên gặp ít nhất một rối loạn tâm thần, phổ biến nhất là trầm cảm và lo âu. Tuy nhiên, nhiều người vẫn chưa được hỗ trợ kịp thời do tâm lý e ngại hoặc sợ bị kỳ thị.

Bác sĩ lưu ý gia đình không nên chủ quan coi những thay đổi về tâm lý hay trí nhớ là biểu hiện tự nhiên của tuổi già. Thay vào đó, cần nhận biết sớm các dấu hiệu cảnh báo như: buồn chán kéo dài, mất hứng thú, suy giảm trí nhớ ảnh hưởng sinh hoạt, lo âu quá mức, mất ngủ kéo dài hoặc có ý nghĩ bi quan về cuộc sống. Khi phát hiện những biểu hiện này, gia đình nên đưa người cao tuổi đến cơ sở y tế để được bác sĩ tư vấn, đánh giá và điều trị kịp thời.

Buổi sinh hoạt cũng làm rõ mối liên hệ mật thiết giữa tinh thần và các bệnh mạn tính như tăng huyết áp, đái tháo đường, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính, hen phế quản hay di chứng đột quỵ. Người mắc các bệnh mãn tính thường dễ gặp các vấn đề tâm thần; ngược lại, nếu tinh thần không tốt, người bệnh sẽ khó tuân thủ việc điều trị, khiến bệnh lý cơ thể dễ trở nặng hơn. Do đó, việc chăm sóc song hành cả "thân" và "tâm" là yếu tố cốt lõi để nâng cao sức khỏe và chất lượng sống cho người lớn tuổi.

Để giữ tinh thần minh mẫn, người cao tuổi được khuyến khích duy trì lối sống lành mạnh như ăn uống đủ chất, tập thể dục, ngủ đủ giấc và thường xuyên giao lưu bạn bè. Việc rèn luyện trí não qua đọc sách, chơi cờ hay học thêm điều mới cũng rất hữu ích. Đặc biệt, sự lắng nghe và đồng hành của con cháu chính là "liều thuốc tinh thần" quý giá nhất giúp người già cảm thấy được yêu thương và vui sống mỗi ngày.

Qua hoạt động này, HCDC tiếp tục lan tỏa thông điệp "Sức khỏe tâm thần cũng quan trọng như sức khỏe thể chất". Các vấn đề như trầm cảm hay sa sút trí tuệ hoàn toàn có thể được điều trị hiệu quả nếu được quan tâm đúng mức. Chăm sóc toàn diện sẽ giúp người cao tuổi sống khỏe mạnh, độc lập và hạnh phúc hơn bên gia đình

Lê Nguyễn, Phương Thủy – Trung tâm Kiểm soát bệnh tật TP. Hồ Chí Minh.