Hành động sớm để phòng và kiểm soát đái tháo đường

Đái tháo đường có thể gây nhiều biến chứng nguy hiểm nếu không được phát hiện và kiểm soát tốt. Chủ động nhận biết nguy cơ, kiểm tra đường huyết và duy trì lối sống lành mạnh là cách bảo vệ sức khỏe, hạn chế biến chứng và nâng cao chất lượng cuộc sống.

Ngày Thế giới phòng, chống đái tháo đường 14/11/2026 có chủ đề “Early Action on Diabetes” – “Hành động sớm đối với bệnh đái tháo đường”. Thông điệp nhấn mạnh tầm quan trọng của việc nâng cao nhận thức để mỗi người chủ động phòng ngừa và kiểm soát bệnh ngay từ sớm.

Bệnh đái tháo đường xảy ra khi cơ thể không sản xuất đủ insulin hoặc không sử dụng insulin hiệu quả, dẫn đến lượng đường trong máu tăng cao. Nếu không được kiểm soát tốt, bệnh có thể gây biến chứng ở tim mạch, thận, mắt, thần kinh và bàn chân, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe và chất lượng cuộc sống.

Nhận biết nguy cơ và chủ động phòng ngừa

Một số dấu hiệu thường gặp của bệnh đái tháo đường gồm: khát nước nhiều, đi tiểu thường xuyên, mệt mỏi, sụt cân không rõ nguyên nhân và nhìn mờ. Tuy nhiên, đái tháo đường típ 2 thường tiến triển âm thầm, không có biểu hiện rõ ràng trong thời gian đầu.

Những người thừa cân, béo phì, ít vận động, có cha mẹ hoặc anh chị em ruột mắc đái tháo đường, phụ nữ từng mắc đái tháo đường thai kỳ hoặc người đã được xác định tiền đái tháo đường có nguy cơ mắc bệnh cao hơn và cần chú ý theo dõi sức khỏe.

Để giảm nguy cơ mắc bệnh, mỗi người nên duy trì chế độ ăn uống lành mạnh, tăng cường rau xanh và thực phẩm giàu chất xơ, hạn chế đồ uống có đường và thực phẩm chế biến sẵn. Đồng thời, cần thường xuyên vận động phù hợp với tình trạng sức khỏe, hạn chế ngồi lâu, duy trì cân nặng hợp lý và không hút thuốc lá. Người có yếu tố nguy cơ nên chủ động kiểm tra sức khỏe và thực hiện xét nghiệm đường huyết theo tư vấn của nhân viên y tế.

Người bệnh đái tháo đường cần làm gì?

Người bệnh cần tuân thủ hướng dẫn điều trị, sử dụng thuốc đúng chỉ định, theo dõi đường huyết và tái khám đúng hẹn. Bên cạnh đó, cần duy trì chế độ ăn uống lành mạnh, vận động phù hợp, chăm sóc bàn chân và kiểm tra mắt, chức năng thận định kỳ để phát hiện sớm biến chứng. Không tự ý ngừng thuốc hoặc thay đổi liều dùng khi chưa có hướng dẫn của nhân viên y tế.

Hưởng ứng Ngày Thế giới phòng, chống đái tháo đường 14/11/2026, mỗi người hãy chủ động phòng ngừa, phát hiện sớm và kiểm soát tốt bệnh đái tháo đường để hạn chế biến chứng, bảo vệ sức khỏe lâu dài.

Tài liệu tham khảo

1. World Health Organization (WHO). World Diabetes Day 2026 – “Early action on diabetes”. https://www.who.int/campaigns/world-diabetes-day/2026

2. International Diabetes Federation (IDF). World Diabetes Day 2026–27: Early action on diabetes (04/03/2026). https://idf.org/news-and-resources/news/wdd-2026-27/

3. World Diabetes Day / IDF. About World Diabetes Day; chiến dịch 2026. https://worlddiabetesday.org/ ; https://worlddiabetesday.org/about-wdd/

4. World Health Organization. Diabetes – Fact sheet. https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/diabetes

5. International Diabetes Federation. IDF Diabetes Atlas, 11th edition (2025). https://diabetesatlas.org/

Khoa Dinh dưỡng - Phòng chống bệnh không lây nhiễm, HCDC.