Chuẩn đoán và quản lý sớm bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính để sống khỏe
Bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD) là bệnh lý hô hấp phổ biến, gây nghẽn đường thở dai dẳng kèm theo các triệu chứng ho, khạc đờm và khó thở. Ngày Thế giới phòng, chống bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (18/11) năm 2026 nhấn mạnh thông điệp “Chẩn đoán và quản lý sớm COPD để cuộc sống tốt đẹp hơn”.

Theo Sáng kiến Toàn cầu về bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (GOLD), việc phát hiện và can thiệp từ giai đoạn sớm giúp làm chậm tiến triển bệnh, giảm triệu chứng khó thở và nguy cơ xuất hiện các đợt cấp phải nhập viện. Duy trì liệu pháp giãn phế quản phù hợp, cai thuốc lá và hạn chế tiếp xúc với khói bụi độc hại cũng giúp bảo vệ chức năng phổi, nâng cao chất lượng cuộc sống.
Tuy nhiên, COPD vẫn thường bị bỏ sót hoặc chẩn đoán nhầm vì triệu chứng ban đầu dễ bị xem nhẹ. Nhiều người ho kéo dài, hụt hơi khi leo cầu thang nhưng cho rằng đó chỉ là biểu hiện của cảm lạnh thông thường hoặc dấu hiệu tuổi tác, nên bỏ lỡ cơ hội điều trị kịp thời.
Hút thuốc lá, thuốc lào là những yếu tố nguy cơ quan trọng gây COPD. Ngoài ra, việc tiếp xúc lâu dài với khói bếp, ô nhiễm không khí và bụi nghề nghiệp cũng làm tăng nguy cơ mắc bệnh. Đáng chú ý, những thay đổi ở phổi liên quan đến COPD có thể bắt đầu từ sớm, kể cả ở người trẻ tuổi, chứ không chỉ xuất hiện khi về già.
Do đó, người dân, đặc biệt là người từ 40 tuổi trở lên hoặc có yếu tố nguy cơ như hút thuốc lá, thường xuyên tiếp xúc với khói bụi, cần chú ý đến sức khỏe hô hấp. Khi có biểu hiện ho kéo dài hoặc khó thở khi gắng sức, nên đến Trạm Y tế để được tư vấn, thăm khám và hướng dẫn kiểm tra khi cần thiết.
Bên cạnh nâng cao nhận thức của người dân, các đơn vị y tế đang tăng cường năng lực chuyên môn, chuẩn bị thuốc thiết yếu và mở rộng hoạt động phát hiện sớm COPD tại cộng đồng, giúp người dân tiếp cận dịch vụ chăm sóc sức khỏe hô hấp thuận lợi hơn.
Cùng với những nỗ lực của ngành Y tế, sự chủ động của mỗi người đóng vai trò quan trọng trong phát hiện sớm COPD. Đừng chủ quan với tình trạng ho kéo dài hoặc khó thở khi gắng sức. Hãy thăm khám kịp thời để được chẩn đoán và điều trị phù hợp.
Nguồn tài liệu tham khảo:
Global Initiative for Chronic Obstructive Lung Disease (GOLD). World COPD Day 2026. https://goldcopd.org/world-copd-day-2026/
Trung tâm Kiểm soát bệnh tật Thành phố Hồ Chí Minh