Biết luật, hiểu chính sách, trẻ em gái và người trẻ được bảo vệ bình đẳng

Từ việc lựa chọn thời điểm kết hôn, sinh con đến chăm sóc sức khỏe và bảo vệ quyền lợi của phụ nữ, trẻ em, hiểu đúng quy định pháp luật giúp mỗi người chủ động đưa ra những quyết định phù hợp cho bản thân và gia đình.

Mỗi gia đình đều có những lựa chọn quan trọng trong cuộc sống, như khi nào kết hôn, thời điểm sinh con hay cách chăm sóc, nuôi dạy con cái. Để những lựa chọn ấy được thực hiện trên tinh thần tự nguyện, bình đẳng và an toàn, pháp luật Việt Nam đã quy định rõ quyền và trách nhiệm của mỗi cá nhân.

Nam và nữ có quyền bình đẳng trong gia đình cũng như trong các lĩnh vực của đời sống xã hội. Hôn nhân phải được xây dựng trên sự tự nguyện, tiến bộ, với độ tuổi kết hôn theo quy định là nam từ đủ 20 tuổi và nữ từ đủ 18 tuổi. Những hành vi như tảo hôn, cưỡng ép kết hôn hay các vi phạm về hôn nhân và gia đình đều bị nghiêm cấm. Đồng thời, mọi trẻ em đều có quyền được sống, được chăm sóc sức khỏe, học tập và được bảo vệ khỏi bạo lực, xâm hại và bóc lột.

Bên cạnh đó, mỗi cá nhân và cặp vợ chồng cũng có quyền chủ động quyết định thời điểm sinh con, số con và khoảng cách giữa các lần sinh sao cho phù hợp với độ tuổi, tình trạng sức khỏe, điều kiện học tập, công việc, thu nhập và khả năng nuôi dạy con. Các chính sách dân số hiện nay cũng hướng đến việc đồng hành cùng các gia đình trong hành trình sinh và nuôi dạy con, trong đó có chính sách hỗ trợ phụ nữ sinh đủ hai con trước 35 tuổi theo quy định.

Hiểu chính sách cũng đồng nghĩa với việc nhận biết những hành vi pháp luật không cho phép. Lựa chọn giới tính thai nhi dưới bất kỳ hình thức nào đều bị nghiêm cấm. Việc tiết lộ, can thiệp hoặc ép buộc lựa chọn giới tính thai nhi trái quy định đều có thể bị xử lý theo pháp luật. Dù là con trai hay con gái, mỗi đứa trẻ đều xứng đáng được yêu thương, tôn trọng và có cơ hội phát triển như nhau.

Chăm sóc sức khỏe sinh sản và nuôi dạy con cũng không phải là trách nhiệm của riêng phụ nữ. Khi nam giới cùng chia sẻ việc sử dụng biện pháp tránh thai, chăm sóc mẹ và bé, xây dựng gia đình bình đẳng sẽ trở nên thiết thực hơn trong cuộc sống hằng ngày.

Tài liệu tham khảo:

● Luật Bình đẳng giới số 73/2006/QH11 ngày 29 tháng 11 năm 2006 của Quốc hội khóa XI.

● Luật Hôn nhân và gia đình số 52/2014/QH13 ngày 19 tháng 6 năm 2014 của Quốc hội khóa XIII.

● Luật Trẻ em số 102/2016/QH13 ngày 05/4/2016 của Quốc hội khóa XIII.

● Luật Dân số số 113/2025/QH15 ngày 10 tháng 12 năm 2025 của Quốc hội khóa XV.

● Nghị định số 168/2026/NĐ-CP ngày 15/5/2026 của Chính phủ quy định chi tiết một số điều và biện pháp tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật Dân số.

● Nghị định số 90/2026/NĐ-CP ngày 30/3/2026 của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực y tế.

● Công văn số 1366/CDS-PCTT ngày 20/8/2026 của Cục Dân số – Bộ Y tế về việc định hướng tổ chức các hoạt động truyền thông hưởng ứng các sự kiện về dân số trong những tháng cuối năm 2026.

Trung tâm Kiểm soát bệnh tật Thành phố Hồ Chí Minh